สธ.เผยผลสำรวจพบวัยทำงานยังขาดความตระหนักป้องกันฝุ่น PM2.5 แม้รับรู้ถึงอันตราย เร่งสร้างแรงจูงใจปรับพฤติกรรม

ทันตแพทย์อาคม ประดิษฐสุวรรณ รองอธิบดีกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ เปิดเผยว่า สถานการณ์ฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM 2.5 ในหลายพื้นที่ยังมีแนวโน้มเกินมาตรฐาน โดยเฉพาะกรุงเทพมหานคร ปริมณฑล และภาคเหนือ กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ โดยกองสุขศึกษา ร่วมกับเครือข่ายเฝ้าระวังพฤติกรรมระดับพื้นที่ จึงดำเนินการสำรวจพฤติกรรมการป้องกันฝุ่น PM 2.5 ในกลุ่มวัยทำงานอายุ 15–59 ปี จำนวน 6,787 คน ผ่านระบบออนไลน์

ผลการสำรวจด้านข้อมูลทั่วไป พบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่รับรู้และเชื่อว่าฝุ่น PM 2.5 ส่งผลกระทบร้ายแรงต่อชีวิต ร้อยละ 93.31 ทำให้ต้องหยุดงานและสูญเสียรายได้ ร้อยละ 86.88 และทำให้การดำเนินชีวิตลำบาก ร้อยละ 85.88 อย่างไรก็ตาม แม้จะรับรู้ถึงอันตรายดังกล่าว ยังพบว่าวัยทำงานจำนวนมากขาดความตระหนักต่อสถานการณ์ฝุ่นในประเทศ และมีพฤติกรรมสุ่มเสี่ยงที่ก่อให้เกิดฝุ่นหรือเพิ่มผลกระทบต่อสุขภาพ

พฤติกรรมเสี่ยงที่พบมาก ได้แก่ การเลือกใช้รถยนต์หรือรถจักรยานยนต์ส่วนตัวแทนการใช้รถสาธารณะ ร้อยละ 51.62 และการไม่ตรวจสอบค่าฝุ่นก่อนออกจากที่พัก ร้อยละ 47.69 ขณะเดียวกัน ด้านการรับรู้อุปสรรคต่อการป้องกันตนเอง พบว่า ร้อยละ 72.22 เห็นว่าหน้ากาก N95 ที่มีคุณภาพมีราคาสูงเกินกว่าจะใช้ต่อเนื่อง ร้อยละ 71.22 ระบุว่าการสวมหน้ากาก 2 ชั้นหรือหน้ากาก N95 ทำให้รู้สึกอึดอัดหรือหายใจไม่สะดวก และร้อยละ 63.57 เห็นว่าการหลีกเลี่ยงการเผาหรือพื้นที่ก่อสร้างทำให้ไม่สะดวกต่อการทำกิจกรรม ส่งผลให้จำเป็นต้องเร่งสร้างความเข้าใจและแรงจูงใจให้ประชาชนปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน

นางสาวมะลิ ไพรฑูรย์เนรมิต ผู้อำนวยการกองสุขศึกษา กล่าวว่า กรมฯ ได้วางแนวทางสร้างความเข้าใจ โดยดึงพลังเครือข่ายอาสาสร้างสุขภาพ (GEN-H) ซึ่งเป็นแกนนำด้านสุขภาพในสถานศึกษาและชุมชน ร่วมรณรงค์ประชาสัมพันธ์สร้างความตระหนัก ผ่านการสื่อสารคุณค่าของพฤติกรรมป้องกันด้วยผลลัพธ์เชิงบวกที่เห็นได้ทันที อาทิ การสวมหน้ากากเพื่อช่วยให้สมองสดใส ลดความเหนื่อยล้า เพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน หรือการป้องกันวันนี้เพื่อเช้าวันใหม่ที่ไม่แสบจมูก

พร้อมกันนี้ ยังได้ขับเคลื่อนพลังสังคมและบรรทัดฐาน “ครอบครัวปลอดภัยสู้ภัยฝุ่น” เชื่อมโยงการดูแลสุขภาพของวัยทำงานกับสุขภาวะของสมาชิกในครอบครัว ตลอดจนส่งเสริมการสร้างเครือข่ายออนไลน์ในชุมชนและสถานที่ทำงาน เพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลและแจ้งเตือนค่าฝุ่น โดยใช้พลังของกลุ่มเป็นแรงสนับสนุนให้เกิดพฤติกรรมป้องกันอย่างต่อเนื่อง

ข่าวที่เกี่ยวข้อง