พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 นับเป็นพระมหากษัตริย์พระองค์แรกและพระองค์เดียวของโลกที่ได้รับการทูลเกล้าถวายเหรียญทอง ICCIDD (International Council Control of Iodine Deficiency Disorders ) จากสภาการควบคุมโรคขาดสารไอโอดีนนานาชาติ เมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540
รัฐบาลจึงกำหนดให้วันที่ 25 มิถุนายนของทุกปี เป็นวันไอโอดีนแห่งชาติ เพื่อรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ในการวินิจฉัยปัญหาและพระราชทานแนวทางการควบคุมป้องกันโรคขาดสารไอโอดีนให้ลดน้อยลงจนอยู่ในระดับที่ควบคุมได้
ไอโอดีนคือ แร่ธาตุที่เกิดขึ้นเองในธรรมชาติ พบมากในดินที่ราบลุ่มปากแม่น้ำและในทะเล รวมทั้งในสัตว์และพืชทะเล เช่น ปลา กุ้ง หอย ปูและสาหร่ายทะเล ไอโอดีนเป็นสารอาหารที่ร่างกายต้องการตั้งแต่เกิดจนตาย ในแต่ละวันร่างกายของเราต้องการไอโอดีนในปริมาณเล็กน้อย แต่ก็ขาดไม่ได้เลย ไอโอดีนเป็นส่วนสำคัญในการสร้างเซลล์สมองของทารกในครรภ์ ถ้าแม่ขาดสารไอโอดีนจะมีผลให้เซลล์สมองเด็กสร้างได้ไม่เต็มที่และส่งผลต่อการเรียนรู้ของเด็กในภายหลัง แม่ที่ขาดสารไอโอดีนมากๆ อาจทำให้แท้งลูก หรือพิการแต่กำเนิดได้ แม่จึงต้องกินอาหารที่มีประโยชน์ทางด้านโภชนาการและมีสารไอโอดีนเพียงพอ
